Categories
Raspberry Pi Projects

การติดตั้งระบบปฏิบัติการ Raspbian ให้กับ Raspberry Pi

การติดตั้งระบบปฏิบัติการ raspbian ด้วยไฟล์ Image ลงใน Micro SD Card เพื่อใช้กับ Raspberry Pi และตั้งค่าพื้นฐานเพื่อใช้งาน Raspberry Pi โดยไม่ต้องต่อจอมอนิเตอร์ และคีย์บอร์ด

การติดตั้งระบบปฏิบัติการ raspbian ด้วยไฟล์ Image ลงใน Micro SD Card เพื่อใช้กับ Raspberry Pi และกำหนดค่าพื้นฐานเพื่อใช้งาน Raspberry Pi โดยไม่ต้องต่อจอมอนิเตอร์ และคีย์บอร์ด ด้วยคอมพิวเตอร์ที่ติดตั้งระบบปฏิบัติการ Linux Mint

อุปกรณ์ที่จำเป็น

  • Raspberry Pi 1 เครื่อง
  • หม้อแปลงไฟฟ้าสำหรับ Raspberry pi 1 อัน
  • Micro SD Card 8 Gb ขึ้นไป 1 อัน
  • Card Reader 1 เครื่อง
  • เครื่องคอมพิวเตอร์ 1 ชุด
  • โปรแกรม Etcher (เขียนไฟล์ image)
  • โปรแกรม Angry IP Scan (ค้นหา IP)
  • โปรแกรม PuTTY (Remote Server)

วิธีการติดตั้ง

  1. ดาวน์โหลดระบบปฏิบัติการ
  2. ติดตั้งระบบปฏิบัติการลงใน Micro SD Card
  3. การตั้งค่า Secure Shell (SSH)
  4. การตั้งค่า WiFi
  5. การค้นหา IP ของ Raspberry pi
  6. การปรับปรุงระบบและตั้งค่า Raspberry Pi เบื้องต้น
  7. การกำหนดค่าไอพีให้กับ Raspberry Pi (Fix IP)

ดาวน์โหลดระบบปฏิบัติการ
ระบบปฏิบัติการ raspbian (Debian Stretch) ถูกออกออกแบบมาเพื่อให้ติดตั้งบน Raspberry Pi ได้ทุกรุ่น สามารถดาวน์โหลดไฟล์ระบบปฏิบัติการเพื่อนำมาติดตั้งได้ที่ https://www.raspberrypi.org/downloads/ โดยมีให้เลือก 2 แบบ คือ แบบ NOOBS (New Out Of the Box Software) และแบบไฟล์ image ซึ่งในบทความนี้ จะเป็นการอธิบายวิธีติดตั้งระบบด้วยไฟล์ image แบบ Raspbian Stretch with desktop สามารถดาวน์โหลดได้ที่

https://www.raspberrypi.org/downloads/raspbian/ 

ในไฟล์ image แบบ Raspbian Stretch with desktop จะมีระบบปฏิบัติการและระบบติดต่อกับผู้ใช้โดยใช้ภาพสัญลักษณ์ (GUI) เมื่อดาวน์โหลดไฟล์ (.zip) มาแล้ว ให้ทำการแตกไฟล์ จึงจะได้ไฟล์ Image (.img) ซึ่งเป็นไฟล์ที่เราจะใช้ในการติดตั้งระบบปฏิบัติการ Raspbain ลงใน Micro SD Card

การติดตั้งระบบปฏิบัติการ
การติดตั้งระบบปฏิบัติการให้กับ Raspberry Pi มีวิธีการทำง่าย ๆ เพียงแค่เขียนไฟล์ .img ลงใน Micro SD Card ด้วยโปรแกรม ถ้าใช้ระบบปฏิบัติการ Windows สามารถใช้โปรแกรม Win32DiskImager แต่ถ้าใช้ระบบปฏิบัติการ Linux เหมือนในบทความนี้ ก็ใช้โปรแกรม etcher สามารถดาวน์โหลดได้ที่

https://www.balena.io/etcher

เพื่อใช้ในการเขียนไฟล์ .img ลงใน Micro SD Card โดยการเปิดโปรแกรม etcher แล้วเลือกไฟล์ image ที่ได้ทำการดาวน์โหลดมาเตรียมไว้แล้ว จากนั้นจึงเลือกไดว์ของ Micro SD Card และกดปุ่ม Flash จากนั้นรอจนกว่าจะดำเนินการเสร็จ ก็เป็นอันเสร็จสิ้นสำหรับการติดตั้งระบบปฏิบัติการ raspbian แบบใช้ไฟล์ image

เขียนไฟล์ .img ลงใน Micro SD Card (บทความนี้ใช้ Sandisk MicroSD Ultra Class 10 16 Gb)

สามารถนำ Micro SD Card ไปเสียบกับเครื่อง Raspberry Pi ของเราได้เลย แต่จะต้องต่อจอและคีย์บอร์ดให้กับเครื่อง Raspberry pi เพื่อใช้งานและกำหนดค่าต่าง ๆ ด้วย เช่น การขยายขนาดของ Filesystem การเปลี่ยนพาสเวิร์ด การเปลี่ยนเขตเวลา เป็นต้น ด้วยการใช้คำสั่ง sudo raspi-config แต่ก็มีวิธีที่สามารถใช้เครื่องคอมพิวเตอร์เชื่อมต่อกับ Raspberry Pi ผ่านระบบเครือข่ายได้ โดยการกำหนดค่า Secure Shell

ค่าเริ่มต้นของชื่อผู้ใช้ (User) คือ pi และรหัสผ่าน (Password) คือ raspberry 

การตั้งค่า Secure Shell (SSH)
การเชื่อมต่อกับ Raspberry Pi แบบไม่ต้องต่อจอและคีย์บอร์ด สามารถทำได้โดยสร้างไฟล์ ssh หรือ Secure Shell ก็จะทำให้สามารถเข้าใช้งานเครื่อง Raspberry Pi ผ่านระบบเครือข่ายด้วยเครื่องคอมพิวเตอร์เครื่องอื่นได้

สร้างไฟล์ชื่อ ssh ในพาร์ทิชั่น boot ของ Micro SD Card 

การตั้งค่า WiFi
การกำหนดค่าและรหัสผ่าน ของ WiFi ให้แก่ เครื่อง Raspberry Pi เหมาะสำหรับ Raspberry Pi Zero W เป็นอย่างมาก เนื่องจากนรุ่นนี้ ไม่มีช่องเสียบ RJ45 หรือช่องเสียบสาย LAN นั่นเอง สามารถทำได้โดย

สร้างไฟล์ wpa_supplicant.conf ในพาทิชั่น boot ของ Micro SD Card 

มีข้อความในไฟล์ ดังนี้

ctrl_interface=DIR=/var/run/wpa_supplicant GROUP=netdev
update_config=1
network={
ssid="ชื่อ wifi ตัวที่ 1"
psk="รหัสผ่านของ wifi ตัวที่ 1"
priority=1
}
network={
ssid="ชื่อ wifi ตัวที่ 2"
psk="รหัสผ่านของ wifi ตัวที่ 2"
priority=2
}
Tips :
การคัดลอก (Copy) และวาง (Paste) ข้อความในโปรแกรม PuTTY
+ วิธีคัดลอกข้อความ : คลุมดำเพื่อเลือกข้อความ แล้วกดปุ่มกลางเมาส์ หรือปุ่มซ้ายและขวาพร้อมกัน
+ วิธีวางข้อความ : เลือกตำแหน่งที่ต้องการวาง แล้วกดปุ่มกลางเมาส์ หรือปุ่มซ้ายและขวาพร้อมกัน

เมื่อ สร้างไฟล์ ssh และ wpa_supplicant.conf ใน Micro SD Card เรียบร้อยแล้ว เครื่อง Raspberry Pi ก็พร้อมที่จะเข้าใช้งานผ่านระบบเครือข่ายโดยคอมพิวเตอร์เครื่องอื่นแล้ว

การเข้าใช้งาน Raspberry pi ผ่านคอมพิวเตอร์
เมื่อทำการเปิดเครื่อง Raspberry Pi ถ้ายังไม่ได้กำหนดหมายเลข IP ให้กับ Raspberry pi จะต้องตรวจสอบหมายเลข IP ที่ได้จาก Router ด้วยโปรแกรมค้นหาไอพี เช่น Angry IP Scan ซึ่งสามารถเลือกติดตั้งได้ทั้งระบบปฏิบัติการ Windows, Linux และ Mac OS X

https://angryip.org/download/

เมื่อได้หมายเลข IP ของเครื่อง Raspberry pi มาแล้ว ก็นำมาใช้ในการเชื่อมต่อผ่านโปรโตรคอล Secure Shell (SSH) โดยใช้โปรแกรม PuTTY https://www.chiark.greenend.org.uk/~sgtatham/putty/latest.html หรือใน Linux สามารถติดตั้งด้วยคำสั่ง sudo apt-get install putty -y

การปรับปรุงระบบและตั้งค่า Raspberry Pi เบื้องต้น
เชื่อมต่อกับ Raspberry Pi ด้วยโปรแกรม PuTTY แล้วพิมพ์คำสั่ง

sudo apt-get update

เพื่อทำการปรับปรุงระบบปฏิบัติการ และทำการกำหนดค่าพื้นฐานของระบบ โดยการพิมพ์คำสั่ง

 sudo raspi-config

ทำการกำหนดค่าของระบบฯ ดังนี้

 - ขยายพื้นที่ของระบบปฏิบัติการ (Expand Filesystem)
- เปลี่ยนพาสเวิร์ด (Change Password)
- เปลี่ยนเขตเวลา (Time Zone) ให้เลือก Asia : Bangkok
Tips :
กดปุ่ม ลูกศร เพื่อเลื่อน เมนู
กดปุ่ม Tab เพื่อเลือกปุ่ม OK

การกำหนดค่าไอพีให้กับ Raspberry Pi (Fix IP)
การ Fix IP ของ Raspberry Pi สามารถทำได้โดยการ เชื่อมต่อ Raspberry Pi ด้วยโปรแกรม PuTTY และเพิ่มข้อความในส่วนท้ายของไฟล์ /etc/dhcpcd.conf เช่น ถ้าต้องการให้ Raspberry Pi ใช้ IP 192.168.1.200 เมื่อใช้สาย LAN และ IP 192.168.1.201 เมื่อใช้ WIFI ก็ควรกำหนดค่า โดยการเปิดเทอร์มินอลและพิมพ์ข้อความ

เพิ่มข้อความในส่วนท้ายของไฟล์ /etc/dhcpcd.conf เช่น ถ้าต้องการให้ Raspberry Pi ใช้ IP 192.168.1.200 เมื่อใช้สาย LAN และ IP 192.168.1.201 เมื่อใช้ WIFI ก็ควรกำหนดค่า โดยการพิมพ์

sudo nano /etc/dhcpcd.conf

เลื่อนลูกศรลงมาเพื่อเพิ่มข้อความลงในส่วนท้ายของไฟล์

interface eth0
static ip_address=192.168.1.200/24
static routers=192.168.1.1
static domain_name_servers=192.168.1.1
interface wlan0
static ip_address=192.168.1.201/24
static routers=192.168.1.1
static domain_name_servers=192.168.1.1

เมื่อเพิ่มข้อความเรียบร้อยแล้ว ให้กดปุ่ม Ctrl+x และ Ctrl+y เพื่อบันทึก แล้วทำการ Reboot Raspberry Pi

sudo reboot

และหลังจาก Reboot เครื่อง เมื่อทำการ Boot ขึ้นมาใหม่หมายเลข IP ของ Raspberry Pi ก็เปลี่ยนไปตามที่ได้กำหนดไว้

หากทำครบทุกขั้นตอนแล้ว ก็ถือว่าเสร็จสิ้นการติดตั้งระบบปฏิบัติการและการกำหนดค่าเบื้องต้น สำหรับ Raspberry Pi และพร้อมที่จะทำโปรเจคต่าง ๆ แล้วครับ

การติดตั้งระบบปฏิบัติการ Raspbian ให้ Raspberry Pi แบบไม่ต่อจอและคีย์บอร์ด